Prezentacja przełomowych rozwiązań zwiększających odporność klimatyczną ponad granicami państw

Oczekiwane rezultaty

W ramach wsparcia wdrażania Strategii UE dotyczącej adaptacji, Misji UE ds. adaptacji do zmian klimatu oraz Strategii UE na rzecz gotowości i przyczyniając się do nadchodzącego Europejskiego Planu Działań na rzecz Klimatu, oczekuje się, że wyniki projektu poprawią zdolności adaptacyjne europejskich regionalnych i lokalnych władz przygranicznych, umożliwiając im wspólne podejmowanie działań z sąsiadami wobec pilnych zagrożeń klimatycznych. Wyniki projektów powinny przyczynić się do osiągnięcia wszystkich następujących rezultatów: opracowano i zademonstrowano rozwiązania zwiększające odporność na ryzyka transgraniczne związane z klimatem. Obejmuje to rozwiązania społeczne, zarządcze lub oparte na naturze. Regionalne i lokalne władze po obu stronach granic państwowych są lepiej przygotowane do wspólnego przeciwdziałania skutkom zmian klimatu, w tym ryzykom systemowym i efektom kaskadowym. Władze krajowe, regionalne i lokalne podejmują wspólne odpowiedzialności i aktywnie uczestniczą w opracowywaniu oraz testowaniu innowacyjnych rozwiązań służących radzeniu sobie z transgranicznymi ryzykami klimatycznymi.

Zakres

Uzasadnienie Ryzyka transgraniczne i współpraca są kluczowe w Unii Europejskiej, gdzie 37,5% ludności UE mieszka na obszarach przygranicznych, obejmujących 38 granic wewnątrzunijnych, które często wiążą się zarówno z podziałami administracyjnymi, jak i językowymi. Plany adaptacyjne są zwykle opracowywane w obrębie pojedynczego terytorium (np. na poziomie krajowym, regionalnym lub lokalnym), jednak ryzyka klimatyczne nie zatrzymują się na granicach. Na przykład około 70% europejskich zbiorników słodkowodnych należy do międzynarodowych dorzeczy, co sprawia, że powodzie i susze są typowymi ryzykami transgranicznymi. Podobnie pożary lasów stanowią istotne zagrożenie transgraniczne, gdyż mogą szybko rozprzestrzeniać się przez granice państwowe, jednocześnie dotykając wielu krajów. To samo dotyczy transgranicznych obszarów przybrzeżnych, które są narażone na podnoszenie się poziomu morza i erozję wybrzeża. Na poziomie regionalnym i lokalnym wdrażanie adaptacji jest często fragmentaryczne, rozdzielone między różne podmioty, takie jak zarządcy lasów, wód, obszarów chronionych czy linii brzegowych. Aby być naprawdę odpornymi, europejskie władze regionalne i lokalne muszą zatem integrować swoje działania z sąsiadami i poważnie uwzględniać transgraniczny wymiar ryzyk klimatycznych. Poszukiwane rozwiązania Propozycje powinny opracować, przetestować i zademonstrować podejścia oraz innowacyjne rozwiązania istotne dla ryzyk transgranicznych, prowadzące do zwiększenia odporności klimatycznej w regionach przygranicznych. Ponadto szczególną uwagę należy zwrócić na koordynację między krajowymi a regionalnymi aspektami zarządzania regionami przygranicznymi. Jako pierwszy krok powinny zostać zbadane usługi umożliwiające lepsze przewidywanie, monitorowanie i raportowanie transgranicznych zdarzeń klimatycznych. Propozycje powinny uwzględniać wszystkie następujące aspekty: Dotyczyć co najmniej jednego istotnego transgranicznego ryzyka klimatycznego (np. niedoboru wody, powodzi, burz, pożarów lasów, podnoszenia się poziomu morza), jednak zdecydowanie zachęca się do systemowego podejścia do ryzyk oraz uwzględniania ryzyk kaskadowych i złożonych, jak również ryzyk wynikających z degradacji usług ekosystemowych; Opracować i zademonstrować wspólną klasyfikację ryzyk klimatycznych oraz określić, jaki poziom ryzyka jest akceptowalny po obu stronach granicy państwowej. Opracować i zademonstrować innowacyjne, zintegrowane rozwiązania zwiększające odporność klimatyczną obu stron granicy. Rozwiązania te powinny obejmować transgraniczne aspekty zarządzania i/lub społeczno-ekonomiczne (ale nie ograniczają się do nich). Priorytetowo należy badać rozwiązania oparte na naturze oraz adaptację opartą na ekosystemach, zgodnie z Planem Wdrożenia Misji. Dla skutecznej realizacji rozwiązań i zapewnienia ich trwałości po zakończeniu projektu, opracowywanie i testowanie proponowanych rozwiązań powinno być, w jak największym stopniu, osadzone w planowaniu adaptacyjnym regionalnej lub lokalnej władzy uczestniczącej w projekcie i/lub w planach krajowych.

Co to oznacza dla miast i regionów

Regionalne i lokalne władze na obszarach przygranicznych działające wspólnie z sąsiadami — 37,5% ludności UE mieszka w takich regionach. Budżet tematyczny: 72,32 mln euro; przewiduje się 5 grantów; 10–15 mln euro na projekt. Nabór rozpoczyna się 9 lutego 2027 r.; kończy 21 września 2027 r. Wspólne obrazy ryzyk transgranicznych wymagają danych, które nie zatrzymują się na granicy: usługi Copernicus w zakresie sytuacji kryzysowych, klimatu i użytkowania terenu zapewniają wspólną bazę dla obu stron.